Лорабе вай дезал

Хьалха ханаш яр, корт бохбу моллагIа малар мелаш, дилла биха лелача нахах а, уж цу хьал тIехьа хиларгахьа дакъа бола малар дохкаш болча нахах а адамаш къехкаш, наха юкъе уж хьакхайкабеш вай мехкара из гIулакх дIадаккха дезар, яхаш массанахьа наха дувцаш. Хьалха хIара юрта хIана яц аьнна къаракъ эца хинна моттигаш хIанз цхьаннахьа наха гургйоацача къайлагIа из мелачарна мара ховш йоацача моттигашка мара яц. Вайна дагадоагIа кхо-диъ шу хьалха ГIалгIай мехка Iаьдал а юкъара болх лелабераш а барта баха, лаьрххIа цу гIулакха тIехьа къа а хьийга бокъо йоацаш корт бохбу малараш дохкаш мел йола моттигаш йохаяь дIаяха. ГIалгIайчен Мехкда а вар цу гIулакха дакъа лоацаш. Лоалахарча мехкашка а бир ишта из болх, вайцига санна лаьрххIа баьбеце а. Из у, лазар, бала Даьла къахетамца вайна юкъера дIадаьннад, бакъда, къаракъо деш хинначул доккхагIа хIана дац ала зе деш дола кхыдола хIама даьржад адамашта юкъе.

Къаракъал вогIча хьале саг оттавеш я корта бIогора боаккхаш йола цхьаькха хIамаш. Цар цIераш яха, ювца ца езаш дукхачарна ховш я уж молхингаш. Цар деш дола зе доккха да. Кхо шу хьалха цо деча зенах адам лорадаладалар аьнна хеташ, нахага дехар деш вIашагIкхетараш дIадихьар «Российский конгресс народов Кавказа» яхача юкъарчен викалаша Россе дукхача мехкашка. Цу хана из ногIал цар дIадихьар шоашта дагадохарца кхыча мехкашкара юкъара болх лелабеча юкъарченашца барта а баха. Корта бохбеш йолча молхашта духьала кхайкадаь ногIалаш дар уж, къаьстта СКФО мехкашка гIолла дIадихьа.
Сибата, дегIа, хьаькъала, говзала кIоарга, хоза бола вай кагий нах кхыча мехкашка санна цу молхашта тIехьабаьнна ба. Цхьаболчар мелаш а, цул совгIа цох шоашта рузкъа Iалаш дарца таро еш а болх лелабу. Из бIеха рузкъа а да, нах боабеш рузкъа а да, саг эсалча, сийдоацача воаккхаш рузкъа а да. Къаракъал дуккха а чIоагIагIа лораве веза цох саг. ХIана аьлча, къаракъо бохбаь корта, тIера кеп дIа ма яьллинге а юха хьаькъал чу боагIа. Вай яхац из дика да, даьра дац. Хьарам а да, бIеха а да, зуламе а да. Амма цу «Лирика», «Залдиар», «Тропикамид» яхача дарбан лелае езача молхаша бIогора баьккхача керта ше фу леладу а, ше сенга кхача гIерт а ховш хилац. Цул совгIа, наькъа болхаш-боагIаш мелча Iоажалах дIатох цо наькъа араваьнна саг.
Дарбангахьа лазар дайдарца пайда хьабоалаш яле а, адама цу молхашкара доал зе дуккха а доккхагIа да. Наркотико санна корта бохбеш я уж, ма дарра аьлча наркотик я-кх. Дарбан гIулакха лелаеш хиларах, наркотика санна кхайкаяь яц уж, бакъда наб тIагIерташ, мекъвелча санна хулийташ, кегавий, хIалакву цар саг, нагахьа санна йоагIачул хIамма совгIа уж мелаш хилча. Цул совгIа, дегIа пхьаьнаштеи керта хьаьнеи доккха зе ду цар. Лораша геттара кIалвисача сага мара луш яц уж.
Цхьа кхалсаг я, ший цIи яккха а ца ловш цу гIулакхах кодам беш, цо йоах: «Дукха ваха из, са цIи ма хьоаелахь цу юкъе. Со маьре йодача хана вувцаш вар со йийха вагIар къаракъ мелаш ва яхаш, вале а даь-вешийна ловш хиларах дIаелар со. Сона дага а доагIаш виха воацаш ха хиннаяц са маьра. Iел хала ма хилда цунна из, юххера цу къаракъо тишваь, хIалакваь, хи тIа вахача Iам чу а ваха велар из. Даьла къехетамца къаракъ а, чхьагIар а дIа ма даьккхадарий укх мехкара лецензи йоацаш дохкаргдоацаш. Аз Далла хоастам бу сай къонгаш молаш боацаш, бакъда цу лирика яхача хIаманца гIулакх леладе ваьнна кIезига ха яьккхар са цхьан воIо. Мел доккха зе да цо вай ъкаман деш дар, мел дукха кагий нах ба бовш латтараш. Из къаракъ доаккхаш мо дIаяха езар уж молхаш цар вай кагий нах хIалакбергбоацаш. Нагахьа хоадаяь дIаяха аьттув беце, уж йохкаш царех шоашта хIама хьадеш багIараш бар Iаьдало чубохка безаш. Дала цу унах лорадолда вай къам. ВаллахIий даьра, сай дезал цу тIа кховдар кхераш боккха бала ма ба сога», — йоах ший цIи а ца йоаккхаш къайлагIа йисача шин виIий нанас.
Аз а зийнад, оаш а зийна хургда, саг йодача-йоагIача, саг веннача-ваьннача, дIа-хьа дахача цу молхаш тIа гIолла базар еш а, уж юаш а бовш латта вай кагирхой наха бувцаш, амма хувцалуш хIама дац. Шийна из болх лелабеш волга дIахайча из волчар а соцавиц. ХIаьта хийрабараш са фу бала ба, яхаш дIабагIа. Фу дергда цар, наьха наха качъаха йиш мича я царга.
Цу гIулакха раьза доацаш вай лийнадар аьнна бала пайда бац цхьа бух болаш хIама хьа ца дой. Боккхийча наха а Iаьдало а, бусалбал дийшачар а кхайкаралаш даьдар аьнна а хIама хургдац саг ше ца хуле. Эггар хьалха саг ше ва сагота хилавезар.
Лораш хьаяхачох, тIехьарча хана «Лириках» дукха кагирхой байнаб вай мехка. Цар яхачох сага, дихка, дегIа пхаьнашта доккха зе ду цар. Цул совгIа саг кхетам чура воакх из а да вона нана ала мегаргдолаш доккха зе. ВIалла а аьттув баьлча хоадаяь дIаяхаезаш яр уж молхаш. Дешашца оаллургбоацаш боккха бала ба из тахан. ХIана аьлча, керда вахар даа хайшараш, мехка гIулакх хьаллаца деза кагий нах ба цо боабеш латтараш. Из молх дIаменнаяр аьнна леш веце а ше леладер фуд ца ховш, йодача машена чура Iолелхаш, е лакхача цIенош тIара чукхувсалуш, е цIий лакхдале – иштта бов дукхабараш.
ХIара да, нана, воша, йиша сагота хила дезаш, цар шоай сагага бIарг кхаба безаш хIама да из. Вай воаша воай дегI, са лора ца дой кхыча саго из вайна хьалхара дергдоацилга кхетаде деза вай. Тешаш хургда вай цу лазара, уна, балана духьал къа а хьийга воай кагий нах воаша лорберг хиларах. Бакъда дувцарал совгIа гIулакхашца гуш хила деза из. ХIаьта цох кхоачам а баь, ер тохкаш нах ма лелий аьнна мело а ца еш воай дезал а лорабе беза вай хIаране, цох шоашта пайда беш багIача нахах. Вай декхар да из. Аптекашка хиларал совгIа, уж молхаш йохкаш, царца базар еш цхьацца бола нах ба, уж тохкаш а, уж Iаьдалга дIабала а уйла йолаш къахьегаш ба цох юкъара болх а хеташ лелаш бола мехка гIончий.
Вайна ха а дезаш вай кхета а дезаш да, моллагIа цхьан сагага бала кхаьчача, вайга массанега а из кхоачилга. ХIана аьлча вай мехка бахархой цхьан къамах, динах, гаргалол чIоагIа лелаеш нах ба. Дала могаш йола тIехье кхейойла ГIалгIайченна а ерригача Россена а. Фу хьашт да шийгахьа пайда боацача тIехьенах. Цу тайпара тIехье хьал ца кхер толашагIа хийттад вай даьшта.
«Аьннар хозаргдоаца воI-воша ма кхулва вай, яхача яхаргйоаца йоI-йиша ма кхуйла вай», — йоах гIалгIай кицо.

Матенаькъан Илез

№ 103-104 (12039-040), шоатта, 14 июль, 2018 шу. Суббота, 14 июля 2018 года

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *