Skip to main content

Вахарцара безами дега денали

Вахар хаьдар, воккха журналист волаш ваьхача, Шакренаькъан Батарбека

Укх тIехьарча шерашка, дегIа могашал эшаенна вар Батарбек. Хьалха каст-кастта гуш хинна тхо, тIехьарча хана, кIира цкъа хулача «Сердало» газете къахьегача журналистий кхетаче гора. Конференц-зале гулбеннача журналисташа шоаша лаьрхIачох дувцар, яьннача ханага хьежжа доацаш, дукха керда уйлаш хулар Батарбека.

Морх бизза каьхаташ дахьаш, къахьега кийча волаш, воагIар из журналисташ гулбеннача. Цунга ладувгIа ловш хулар тхо дерригаш а. Из вар кIоарга хьакъал дола, дуккхадараш ший вахаре дайна журналист.

Юртбоахама тематика хоржар Батарбека массе хана, къаьстта цу оагIонца цул тIехьа саг вацар. ХIанзчул тIехьагIа а хургва аьнна хетац сона... Тха массане дегашта боккха бохам беш хилар, цун вахара никъ хаьдаб аьнна, хоам бар. Ший вахарера тIеххьара ха дега безача, ше везача наха юкъе яьккхар цо. Эздий, беркате дезал кхебир цо, ший цIен-наьнаца.

Ха яхача даьна оагIув хинна, мел эшачунга хьожаш лаьттар уж. Лайнача халонашка хьежача, Дала доккха совгIат даьдар цун, дика тIехье яларца. 1941-ча шера Долакх-Юрта ваьвар Батарбек. Ше мел йоаккха ха, цу юртарча наха лоархIаш яьккхар цо. Бера ха а халонех йизза хиннаяр цун, Казахстане кхачарга хьежжа. Вахаре эггара мерзагIа хила деза шераш хийрача, гаьнарча мехка ший Даьхенах хьегаш дIадахар.

Акмолинске ихар из ишколе. Мехка ваьнначул тIехьагIа, из деша эттар Нохч-ГIалгIай оалаш хиннача педагогически институте. Филологически факультета студент волаш дIахо бихьар цо, ший вахара никъ. ТIехдика институт чакхъяьккха Долакх-Юртарча ишколе хьеха араваьлар из.

Бакъда, йоккха юкъ ялалехьа геттара чIоагIа ше эшаш, шийга хьежаш хиннача Шолжа-гIалий тIа юхакхаьчар. Ший къаман визза воI хиннача Льянанаькъан Мустафас кулгалдеча «Сердало» газете къахьега волалу из.

Цу хана, кIоаргга дег чу бижа, безабелар цун журналиста болх. ГIалгIай меттала цIена язде Iомалуш вар из, цуннеи, из санна болча журналисташтеи цу гIулакха тIехьа гIо деш вар, гIалгIай мотт дика ховш вола таржамхо Пхьилекъонгий Ахьмад.

Юртбоахама тематиках йолча отделе болабир къонача журналиста ший болх. Цига болх беш даьккхача кхаь шерах дIахо йодача хана доккха беркат даьлар Батарбека. Хана йIоахал, журналистий белха юкъе шийна эшаргдараш, къаьстта цу шерашка Iомадир цо. 1973-ча шера Нохч-ГIалгIай радио къахьега волавелар из.

Юртбоахамах дараш дувцаш, тохкаш Нохчийи, ГIалгIайи мел йолча юрташка гIолла чакхваьлар Батарбек. Наха дагадоахкараш, кхоачамбоацараш хьалъийдеш массе миIинге вовзаш хилар из йоккха юкъ ялалехьа. Наьха хьашташ кхоачашдара оарцагIваьнна лийлар из цу шерашка.

80-ча шерашка, «Юртара вахар» яхача газетаца бувзам лелабе волавелар Батарбек. ГIалгIай республика хьаэттачул тIехьагIа «ГIалгIайче» яхача газете болх бе волавелар из, къахьегар юртбоахама министерства пресс-службе. Йоккха юкъ ялалехьа юхакхаьчар из, цхьан хана, шийна хоза никъ бийлача «Сердало» газете.

Батарбекаца болх беш хиннача тхона массанена дика доттагI хилар цох. ДIаденнача хаттара дала жоп долаш, хьаькъалах визза саг вар из. Курал, сонтал яха хIамаш вIалла а дахкацар цун дегIах. КIаьдача оазаца йист хулаш, саббаре хьехар деш шийна ховр, ше Iомадаьр тхоца декъар цо. Из вацар наьха гIалаташ гулдерех, Iоттараш еш бола нах гарга битацар.

Из юкъера дIавалар, вайна массанена боккха эшам ба! Дукха дар цунгара хьаэца, Iомаде! Вахара никъ-м цкъа кхоачалу хIара сага, бакъда, эггара лоархIамегIдар- шийна тIехьа сийрда, цIена, хоза лар йита дIавахар. Из да боккъонца дола денал! Журналистике цIаккха а дицлургдац Батарбека хьийга къа, гонахьа къахьегарашта нийса никъ хьехаш цо леладаьр.

«Сердало» газета, массе хана, боча йолаш йоахаргья цун цIи! Из санна дог лазаш, къаман яхь лораеш бола нах бахьан кхаьчад из газет укх деношка, массарашта дезаш. Саг дIавоал, бакъда дикача сага цIи цIаккха а дIа ца йовш ях, сийрда седкъа санна! Дала геш долда цун! Дала вийрза моттиг даькъала йойла цун! Гаргарча наха сатоха низ лолба Кхеллачо!