ГӏалгӀайчен Кулгалхочо дакъа лаьцар Халкъа Гуллама бӀаьстен сессе
ГӏалгӀай Республикан Кулгалхочо Келаматанаькъан Махьмуд-Ӏаьлас дакъа лаьцар республикан Парламента бӀаьстен хьалхарча сессе, яхаш, хоам бу «Сердало» газетага мехка Кулгалхочун зарбан болх лелабераша.
«Сесси дӀайолаялар – из я сага вахар хувцара дола хаттар тӀаэца йиш йола ха. 2026 шера керттердар дергда вай: ахчанцара чӀоагӀо, вахара Ӏалашо, экологи, иштта мехка вахара хьал дегӀадар», - аьлар Макшарипа Махьмуд-Ӏаьлас.
Цо иштта белгалдир, укх тӀехьарча пхе шера мехка хьадечун овсарле шозза дукхагӏа хилар, мехка тӏабоагӏа пайда 2,2 совбалар. Цу юкъе кхоачашде дезаш да республикан декхара хаттар – ма дарра из хьал меттаоттара эшар да 3,7 млрд сом. Из ахча дӏахьожадергда декхар дӏакъовлара, бюджета хьал нийсдара.
Карарча шера СВО доакъашхой хьаллацара декхар хьалхарча аргӀагӏа латташ да. Массайолча паччахьалкхен, юкъарлон моттигаша уж хьаллаца беза массайолча оагӀорахьара.
Ӏаьдало массахана хьалхарча мугӀаре лоаттаду берий вахар Ӏалашду хаттар а. ГӏалгӀайче хьалха я, Россе гӀолла бошта вахара терко лоаттаяра, бакъда республикан реабилитационни центре 30 моттиг мара яц, из а къаьна я. Цудухьа республике хьалъе лерхӀ массехк дикагӀа а, аттагӀа а хургйола центр 250 моттиг йолаш. Цу гӀулакха лаьтта долаш да, проект федеральни Ӏаьдало могаяьй, хӀанз эшача ахчан хьожаш ба.
Республике дӀахьош ба наркоманеца къовсам лоаттабара болх. 2025 шера хьаяьхай 23 кг наркотикаш. Из болх дӀахо дӀахьоргба.
Электроэнерге даькъ тӀара хьал а теркама юкъе да. Пхиъ зӀамига майнинга фермаш дӀакъайлай, хинна зе да 415 млн сом. Иштта чӀоагӀбеш латт наькъа-транспорта гӏулакх тоадара болх.
«2026 шу хьакхайкадир республике экологе Шу да, аьнна. Вай цӀендергда хиш, дӏайоахаргья нувхаш, хиш дӀауха моттигаш тоаергья. Магасе хий цӀендара гӀирсаш дукхагӀа дергда 5-гара 24 эзар кубометр ден-бус хургдолаш, юкъара инвестицеш – 10 млрд сом совгӀа. Из лоархӀаме да наьха могашала, берий хургдолчунна», - аьлар Мехкадас.
УнахцӀена вахар, физически культура, спортивни дакъа леладарах дувцаш цо белгалдир; 2026 шера республике ворхӀ спортивни бассейн болаш гӀишло, йиъ ишкол, шиъ йоккха спортивни комплекс хьалъергья, аьнна. Цул совгӀа, хьалъе лаьрхӀад модульни залаш, бассейнаш, уж чӀоагӀа лоархӀаме я республикан бахархой могашал тоаяра.
«Из деррига хьаде таро хургья федеральни ӏаьдалца айхха бувзам лелабеш», - аьлар ГӏалгӀайчен Кулгалхочо.
