Даьхен Турпалашта хетаяь кхетаче дайихьар, мехкарча Паччахьалкхен музее
Малсаганаькъан Тухана цӏерах йолча паччахьалкхен музее дӏайихьар Сийлахь-боккхача Даьймехка тӏема Коталон 81 шу дизара хетаяь кхетаче. Вай лаьтташ каралаца чугӏерта фашист вохавеш, лира тохаш эккхавеш, духьале еш лаьттараш, царна цӏагӏара гӏо деш хиннараш дагалаьцар цу дийнахьа доккха баркал кхайкадеш. Программан юкъе тӏема тайп-тайпара оагӏонаш довзийташ дола диъ дакъа дар.
«Гӏалгӏай къаман бӏухой деналца, майралца цӏихеза хиннаб тӏема аренашка. Сийлахь-боккхача Даьймехка тӏем тӏа, Афгански тӏем тӏа, тӏема операци латтача моттигашка белгала болаш хьабаьхкаб вай къаман къонгаш. Сухорукова Еленай «Гӏалгӏайчен сийле» яха вай къаман толашагӏа волча 40 виӏий портреташ довзийташ бола гойтам бар цига. Наьсарерча № 6 йолча берий беша театра хьисапера спектакль кийчъяьяр цига. Чӏоагӏа тамаш еш бар хьаьший, зӏамигача берий иштта лоархӏаме болх дӏабахьа начӏал хиларах», - дийцар «Сердалога» музея кулгал деча Саганаькъан Мухьмада.
Тӏема халача шерашца дувзаденна дола истори дагалаьцар гулбеннараша. Зӏамига, боккха мел бараш, кхалнах цхьатарра ураэтта хиннаб фашиста вӏашагӏделлар дохаде. Хӏаране ший низ дӏа ма кхоачча дакъа лоацаш хинна гӏулакх да из. Совестки Союза Турпала цӏи енна хинна вай къаман къонгаш кӏезига хиннабац тӏема аренашка.
Бокъонца дола тӏема ӏазап довзийташ дар, музее хьекха тӏемах дола кино. Бераша йийшар тӏема деношта хетаяь байташ, иштта иллеш аьлар. Цу кхетаче дакъа лоацаш бар, лоархӏаме хьаьший болаш, Юкъарча палата доакъашхо Баьтаранаькъан Мухьмад, МВД ветераний оагӏонна кулгал ду Котанаькъан Мухьмад-Сали, кхааш ийдара духьале лоаттаеча, экономически кхерамзлен хьалха латта Гӏазданаькъан Муса, СКФО Россе МВД Керттерча оагӏон Юкъарча моттига доакъашхо Гаданаькъан Муса, «Даьхен лорабой» яхача ганза моттигерча филиала болхлой, иштта кхыбараш а.