Къахьегамхой хьинарца

Къаман метта хӏама тоадеш, доаржадеш лаьттарий сий де дезаш да вай тахан. Меттах дог лазаш бола нах хиннабецаре, тиша хинна хургдар цун гӏулакх. Шоай деррига вахар наьна метта хӏама тоадара хетадаь яхь йола мехкахой ба вай тахан бувцараш. Йоазонхоша, ӏилманхоша, хьехархоша ди, бийса ца къоастадеш, хьинарца, дог лазарца къахьийгад метта хӏама эша ца далийта гӏерташ, эггара халагӏа ханаш латтача хана а къайлагӏа вӏашагӏбетталуш, наьна меттала болх беш. Къаьстта йоккха моттиг дӏалоацаш ба цу оагӏонца цӏихеза мехкахой Малсаганаькъан Зоврбик, Беканаькъан Тембот, Хьоашаланаькъан ӏаьла, Янданаькъан Джамалда, Чахкенаькъан Саӏид, Ведажанаькъан Ахьмад, иштта кхыбараш а. Тӏехьа тӏабоагӏарашта метта хӏама лорадеш, цун моттиг эггара лакхерча лагӏа тӏа яккха хьожаш, къаман культуран оагӏонцарча дагалоаттама моттиг ца яйта гӏерташ; мах баь, хам баь варгвоацаш; къахьийгарех ба ала деза цу нахах. Цар мел даьр лард хинна дӏаэттар тахан дӏахо гӏалгӏай меттаца къахьегарашта. Йоазонхой, тохкамхой хьинарах къаман тӏехьаленца массахана лоархӏаме хургйола говзаме произведенеш хилар вай литературе, хьехархой къахьегамо мотт кӏоаргагӏа бовзийт тахан. Цу наьха цӏераш массахана боча, хьамсара хила еза вай дегашта. Къаман кхоане сийрда хилийта гӏерташ къахьийгараш ба уж, хӏаьта вай тахан болх бе безаш да, тӏехьа тӏабоагӏараша метта хӏама иштта сийдеш дӏахьоргдолаш.

Книжкагара таьрахьашца дувзаденнарашка кхачар

Ишколан дешаргагара, кепайоазон книжкагара дӏахо дикка тоаденна, лакхденна да таханарча меттацарча политикан хӏама. Кагирхой массахана бувзаме хургболаш, сага дукхагӏа ха йоаккхача оагӏонашца хила безаш ба мотт- интернете, вахара оагӏонашка, мобильни оагӏонашка, таьрахьашца ювзаеннача дешара моттигашка. Меттацарча дешара хӏама тоадеш; берашта, кагирхошта юкъе наьна мотт дикка боаржабара тӏехьа къахьегаш, боккха болх ба мехка дӏахьош. Таьрахьашцарча оагӏонца наьна мотт бахаш хилар чӏоагӏа лоархӏаме да тахан. Таханарча хоамашцарча технологешца хила беза гӏалгӏай мотт! Гӏалгӏай метта чулоацамца боккха болх дӏахьош ба тахан. ӏилман тохкамашка, дошлоргаш хьакхоллаш, дешара книжкаш арахецаш, меттай кердача технологешка лоархӏаме моттиг дӏалоацаргйола йоазон электорнни оагӏув ба ала деза цох. Урокаш, аудиокхоачам, йоазош, упражненеш, дошлоргаш, иштта кхыдола дешара оагӏонца дувзаденнараш вӏаший хотташ йола гӏалгӏай меттацара электорнни ишкол вӏашагӏйоллар геттара йоккха моттиг дӏалоацаш хургдар, наьна метта хӏама тоадара наькъ тӏа. Таьрахьашцарча оагӏонца хӏама ӏомадеш, довзаш болча къонабарашта, берашта геттара дика, пайда беш хургда из.

Лорадеш, лерхӏам беш юкъедоаккхаш хилар

Къаман метта хӏама тиш ца далийта гӏерташ къахьегар, вайх хӏаране лоархӏаме декхар да, аьлча, харцахьа хургдац. Вай вахаре массахана бахаш хила беза наьна мотт; дега хьамсара, боча болаш.

Цӏагӏа, ишколе, книжкашка, хоамий оагӏонашка, культуран проекташка, таханарча таьрахьашца дувзаденнарий оагӏонашка даиман бахаш, хозаш хила беза гӏалгӏай мотт. Дукхагӏа, доккхагӏа доазув дӏалацарга хьежжа, тоаденна хургда цун хӏама – из кхетаде деза вай массане тахан! Цудухьа къаьстта тахан геттара йоккха терко лоаттае езарех да гӏалгӏай мотт таьрахьашца дувзаденнарашта юкъе хилийтар, таханарча терминологе хӏама доаржадар, электронни дошлоргаш, дешара лардаш хьакхоллар, литературан тӏехьален хӏама тишцадалийтар, хоамий оагӏонашца гӏалгӏай мотт даиман бахийтар. Цу балха юкъе лоархӏаме дакъа дӏалоацаш я паччахьалкхе, иштта цу оагӏонцара говзанчаш. Мотт лорабара, хӏара цӏагӏа, дешара моттигашка, балха тӏа из боаржабара тӏехьа ураотта дезаш да вай дерригаш. Вайх хӏаране син, дега мотт ба из, вай хьакхоллаш Дала вайца хьакхелла. Гӏалгӏай метта, литературан Ди вайна хьамсара цӏай да! Тӏехьенца, бера хана денз, къаман мотт бувца беза вай, хӏара дезале цун боаггӏача боараме сий дойя, тӏаккха майрра оалалургда, наьна метта хӏама эшалургдац, аьнна!

Гӏалгӏай метта, литературан Денца даькъалабувц тахан мехкахой!

Вайх хӏаране фусаме цӏена лебеш, дег чура сий деш, боккхагӏбарашкара иштта боча болаш зӏамагӏбарашка кхоачаш бахалба вай наьна мотт! Таьрахьашца дувзаденнарий оагӏонца йизза ший моттиг дӏалоацийла цо. Гӏалгӏай метта, литературан кхоане сийрда, беркате хилийта гӏерташ къахьийгарех, кердача ноахала хоза масал хилда! Тахан вайх хӏаране кхетаде, кӏоаргга дег чу дӏачӏоагӏде деза цхьа хӏама – мотт бӏаьхий хургба вай сий дарга хьежжа, метта хӏама хӏара денна тоалуш хургда массайолча фусаме цун моттиг лакха лоаттайойя, юстара ца тетташ; бувцаш, боаржабеш, хьаллоацаш хуле! Къаман мотт лорабар, дагалоаттама хӏама эшацадалийтар да. Таханарча цун хьалага хьежжа хургья вай кхоане а.