Хьехархочун професси массайолча хана шийна из егӏача сага мара хоржаш яц оалар, бакъда дег чура из езаш а хила веза из саг, хӏана аьлча йоккха дега йӏовхал дӏалуш бола болх ба из. Тхога каьхат яздаьча кхалсага яхачох, къаьстта царех ва Хьаштаранаькъан Йоакъап. Дешархошта, цар даьшта, ноаношта везаш ва из, цох лаьца дӏайха дош ала кийча болаш хул уж. Цун цӏенхаштарча профессена тӏехьа латт ше хьалаьца никъ безаш хилар, даим эшача новкъостал де кийча хилар.

Каьхата автора белгалду, Малсага Йокъап духхьал кхетам бенна ӏеч- арех вац. Из ва наггахьа мара ца хулача говзанчех цаӏ, цун дика хов ший студенташта юкъе хӏаране начӏал довза, эшача уж хьаллаца, лакха говзал йолаш, дика нах болаш уж хьалкхебе. Цо ешаш йола лекцеш, Наьсарен политехнически колледжа кафедра лелаяра болх белгалбоалаш ба ше харжа никъ цо тешшаме дӏахьош хиларца.

Поаланкой Зарифас ший каьхата тӏа белгалду, вай чоалхане латтача ханага диллача, къаьстта Хьаштаранаькъан Йоакъап санна болча наха хьакхолл республикан хургдолчун тешшаме кӏийле. Сага, ше кхо ца веш, ший балха дӏалуш хилча, цох хьадехаш хӏама а доацаш, ше хоаставар а ца дезаш; цӏена ший профессиональни декхар кхоачашдеш хуле, тӏаккха гонахьара дуне а хозагӏа хул…

Из сийрда профессиональни никъ Малсага Йоакъапа хьаийцар дика дешарах. Ший хьалхара лакхара дешар цо чакхдаьккхар, Ставрополера Даькъастен паччахьалкхен технически университет яьккха. Цул тӏехьагӏа дӏахо дика кхоачашдир аспирантуран ӏилман балхаш. Дика тохкама болх баьчул тӏехьагӏа, цо диссертаци язйир, цунна делар ӏилмай кандидат хилара тешал. Иштта лакха академически цӏи хиларга хьежжа доацаш, Хьаштаранаькъан Йоакъап даим тамашийна сатем бола, хӏамах доаккхал ца деш вола саг ва: цо цӏаккха а дувцац шийна карагӏдаьнначох, из хьож дешашца доацаш, гӏулакхашца из чӏоагӏде.

Цун вахаре Наьсарен политехнически колледжацара айхха бувзам дӏаболабелар 90-ча шерашка. Укхаза, къона говзанча волаш, хьавера из, цун дег чура езаелар из дешара моттиг; цудухьа, цунна мутӏахьа волаш, хьавоагӏа ше мел вах.

33 шу да Малсага Йоакъапа цига болх бу, ший низ, хьинар кхо ца деш, дешар дегӏадоаладеш къахьегаш хьавоагӏа хьехархо. Мугӏарерча хьехархочунгара дӏаволавенна, цӏихезача говзанчага кхаччалца из бехктокхам бовзаш хилар ше караийцача дешара даькъ тӏа, ший дикача масалашца къонача тӏехьенна керда дешара никъ хьабелла новкъостал а деш.

«Бакъда, из малагӏа гӏулакх дӏалоацаш ва бе-башха дац,- язду ший каьхата тӏа Поаланкой Зарифас.- Лоархӏаме да цо хӏара денна шорттига; совлен къамаьл ца деш; доаха толамаш.

Из ва кагийбарашта хьехамча. Нийса никъ дӏахьочарна хинна а ӏац. Малсага Йоакъапа болх бу шоай наькъах тувлабенна леларашца. Цо уж тесса битац, уж лерттӏача вахарга, дешарга боах. Тахан, цо новкъостал дарах дуккхабараш тайп-тайпарча даькъош тӏа дика къахьегаш ба, шоай професси караерзаяь. Керттера са ала безам бар да, цо дукхача студенташта новкъостал дир колледже деша отта. Цу юкъе бюджетни моттиг йоацаш бисарашта а, мах телаш дешар дӏадахьа таро йоацаш болча дезалашта а. Цунна таронаш корайора уж деша оттабара, цо новкъостал дора царна. Цхьаннега а из дувцаш а хиннавац, е баркал аларга а хьийжавац. Цун могаргдацар кхыча тайпара хила.

Тхона, берий даьшта, дика хов уллув цу тайпара саг волча хана; тха бераш тешшамеча хьалашка да. Баркал Хьона, Малсага Йоакъап, Хьа къахьегамах, Хьа кӏаьдача дегах, Хьо хиларах!»

Наьна дог - из кӏаьда, цунца цхьана чӏоагӏа гӏирс ба, цхьан секунда а ший бера уйла ца еш ӏе магац цунна. Беро хьалхара гӏа баьккхача хана денз, из доккхача вахарга даьнна ше дӏагӏоргхиллалца наьна дог даим сатем байна хул. Хӏара ший дезалхочун нийсбенна цатоам, е хургйола професси хоржаш хилар наьна дагахьа хул, цун сатем боабеш.

Моллагӏа волча, ший болх дег чура дӏахьош волча хьехархочоа иштта берий даьшкара баркал кхайкадеш хилар, цун профессиональни толама бустам ба. Итташ паччахьалкхен совгӏаташ даха, лакхара ӏилма довзаш хила йиш я, бакъда моллагӏа волча кхувш йоагӏача тӏехьенна кхетам балара хьехамча эггара лакхагӏа бола мах ба- ший хьамсарагӏдар хьох тийша дитача наьна бӏаргашкара сатем, цунгара доагӏа баркал.

«Цу наха бӏарахьежача кхетаду, вай зӏамига Гӏалгӏайче цар бехктокхамца яхаш хилар,- язду Поаланкой Зарифас. -Гӏалгӏайчен дукха хилба Малсага Йоакъап санна бола къонгаш. Из вахалва могаш, ший гӏулакх иштта сий долаш леладеш!»

Бакъдар аьлча тха редакце мел доагӏача дукхача каьхаташта юкъе цунна бӏарг тӏасецар са. Из дацар цун чулоацам кӏоарга хилар бахьан долаш. Кхетаде хала дац, цу тайпарча дикача гӏалкхашта бе-башха доацаш тӏехвала а хала да, бакъда укх наькъа, сай мел дола гӏулакхаш юхадаьха, аз уйла тӏайохийташ цхьа хӏама дар. Каьхатаца цхьана сурт а дайтадар, цу тӏа сона вайра вовзаш вола саг. Из сона бӏаргагор цӏаьхха хилар, бакъда хӏанз а тӏехьа из дицденнадац. Сона дагавехар из ший сийрдача, дег чура йоагӏача йӏовхалца, ше ма варра цӏена саг хилар хоалуш.

Со вар Наьсарерча политехнически колледже цхьа йоккха кхетаче дӏахьоча. Из вӏашагӏкхетар долаш, республике дика бовзаш бола нах бар, из дӏахьош яр цӏихеза юкъарлон болхло Малсаганаькъан Хьасана Тамара. Из я Гӏалгӏайчен телевидени хьакхоллаш, цун керте лаьттарех цаӏ, цо дукхача шерашка федеральни телеканалашка болх бир.

Актови зале из кхетаче дӏахьоча хана, ше вагӏачара хьалгӏеттар цхьа бакъахьарча кепара саг, цо аьлар из дӏахьош йолча Малсаганаькъан Тамарайга: «Со дагавоагӏий Хьона, цхьан хана са вахаре доккха дакъа лаьцар Оаш. Со вера Шо долча телевидене, цу хана са низах, таронех тийша со хьаийцар Оаш. Цу хана денз Шоана баркал оалаш вахаш ва со, хӏана аьлча со боккхача наькъ тӏа ваьккхараш Шо дар».

Цо дувцача къамаьла юкъе цхьаккха моттийта аьнна дош дацар. Хӏанз цу кхалсага каьхат дешаш, цу сурта тӏа сайна из бӏаргавайча дагадехар сона из, цӏена дог хиларо, маӏача сага денал, нийсхо, шийна даь гӏулакх диц ца луш хиларо массаза а кхоачаваьв саг диканга, ше лаьрхӏача толамга.

Хьаштаранаькъан Йоакъапа хьалха кхы а дукха толамаш да. Цу тайпара нах цӏаккха совцаш хилац даьхача толамаш тӏа. Хьехархошта юкъе из ший тайпара мах бола дикал я, хӏана аьлча хьехамча ше а дегӏавоагӏаш, кхычарна хьехаш ца хилча бокъо йолаш вац шийна тӏехьа кхыбараш баха.

Малсага Йоакъапа керда толамаш дахар - из ший профессиональни никъ дӏабахьар да. Цар хьинар цӏаккха а кхоачалуш хилац.

Тахан хьехархочун болх керда методика юкъейоаккхаш, кагирхой психологи йовзаш, царца цхьан меттала дувца ховш хила веза ха я. Керда дешархой ноахал, тайп-тайпарча даькъ тӏара йоккхий проекташ- из деррига Хьаштаранаькъан Йоакъапа балха хьалха да. Цун тешал ду Йоакъапа хьехархочун начӏало.

Цу тайпарча наха язду укх заман дешара истори, цо хьагойт боккъонцахьа вола хьехархо - из хьалхале яьккхар, даим водаш вар ва. Бакъда Малсага Йоакъапа хургйола коталонаш дипломашца юсташ хургьяц. Уж гургья цо кхедаьча ноахалий гӏулакхашца.