Магӏалбике гойтам кийчбир, тӏемах дисача гӏирсех латташ
Коталон Ди долаш, «Магӏалбик» яхача, Дзейтанаькъан Беслана кулгал деча тохкама тоабо гойтар, Тирка дукъ тӏара корадаь тамашийна, наггахьа мара го таро йоаца тӏема гӏирсаш. Магӏалбикерча Серго цӏерагӏча салоӏама культуран парке боаржабаьча цу гойтамо таро лу, ма-дарра довза Магӏалбик лораеш лаьттача салташта карагӏдаьнна денал дола, турпала гӏулакхаш.
«Тирка дукъ тӏа лаьтта тӏом эггара лирагӏа бар, Кавказ лораеш лаьттача латарга диллача, дукха цӏий ӏомехкадеш, моастагӏчоа духьалъэттар цига советски бӏу. Таханарча гойтаме оаха вӏашагӏтехар дувлаш дола герз, бӏухой шоай доалахьара гӏирс, пхорч чакхдийнна кийнаш, иштта кхыдараш. Хӏара царех гӏирс хьагойташ ба, Магӏалбика моастагӏа тӏавоагӏача хана, цунна духьаллаьтта лира тӏом мишта хиннаб», - аьлар Дзейтанаькъан Беслана «Сердало» газетага.
1942 шера, гурахьа немций-гӏаьрхой командоване йоккха операци йоаржайир мехкадаьттан Магӏалбик караерзаяра. Моастагӏа хьежар баь латта го бохабаь чувала, эггара лоархӏамегӏа йола мехкадаьттан моттигаш езаш.
Гитлера бӏу дика кийчо яь бар; танкашца, фецарча кемашца тӏех бар из. Тирка дукъ лаца гӏерташ лаьтта тӏом дийнахьа-бийсан соцаш бацар. Магӏалбика цхьа дакъа дӏа а юха а доахар, бакъда моастагӏа кӏаьдварца, хӏалакве таро хилар советски эскара. 1943 шера, наджгоанцхой бетта 3-ча дийнахьа Магӏалбик ма ярра моастагӏчох мукъаяьккхар. «Магӏалбик» яхача тоабан гойтам уж унзара денош дагадохийташ ба. Магӏалбике лаьттача тӏем тӏа, кхы ца гӏотташ, аллийсар 120 эзар советски бӏухо. Тохкамхоша шоай болх дика дӏахьош хиларах, цу турпалхоех бола дагалоаттам тахан бахаш ба.
Магӏалбика бахархой, хьаьший иштта тахан таро хилар къонача суртанчий болх бовза, из хетабаь бар Магӏалбике лаьттача тӏема. Цига иштта халкъа пхьарий кулгаговзала балхаш а го йиш яр.
